Autorska refleksja

Mozaiki mogły nigdy nie powstać. Ostateczne decyzje dotyczące ich realizacji zapadały w dialogu z architektem, który konsekwentnie realizował założenia Teorii Formy Otwartej. Hansen traktował architekturę jako tło codziennego życia i unikał rozwiązań, które mogłyby nadmiernie dominować przestrzeń. Mozaiki okazały się formą optymalną – dopełniającą, a nie konkurującą z architekturą. Braki materiałowe, charakterystyczne dla realiów lat 70., nie obniżyły jakości artystycznej realizacji. Wręcz przeciwnie – improwizacja i wykorzystywanie dostępnych odpadów nadały mozaikom unikatowy charakter. Dziś są one jednymi z nielicznych zachowanych przykładów tej techniki w przestrzeniach osiedlowych z drugiej połowy XX wieku. Choć widać ślady degradacji, ubytki i przemalowania, mozaiki wciąż funkcjonują jako ważny element tożsamości miejsca. Są dowodem na to, że sztuka zintegrowana z architekturą może przetrwać dekady i nadal inspirować kolejne pokolenia.

Statement

Zdecydowałam się opowiedzieć o mozaikach z osiedla Słowackiego, ponieważ są przykładem sztuki, która niemal stapia się z codziennością, a mimo to zachowuje wyjątkową wartość artystyczną. Urzekły mnie ich różnorodne formy, kolory i materiały, ale także historia miejsca i ludzi, którzy je współtworzyli. Kluczowe znaczenie miały dla mnie dwie postacie: Oskar Hansen – architekt wizjoner, który konsekwentnie realizował ideę architektury jako tła życia, oraz Marian Bogusz – artysta i organizator Lubelskich Spotkań Plastycznych. Bez ich wizji i determinacji to osiedle, a wraz z nim mozaiki, nie miałyby dzisiejszego charakteru. Mozaiki nie istnieją tu jako autonomiczne dekoracje. Są integralną częścią większego projektu urbanistycznego i społecznego. Tak jak architektura, wymagają uważnego spojrzenia, ponownego odkrycia i docenienia – zanim bezpowrotnie znikną z pejzażu miasta.